Совѣсть

Матеріал з Вікіпедія
Перейти до навігації Перейти до пошуку
Меркуйте! Ту ся крые совѣсть (нѣм.)

Совѣсть (добросовѣстность) — понятя етикы, котре указуе поставлѣня индивида ку роботѣ, ку повнѣню своих повинности перед сполоченством (окружѣньом, вѣров, професийов, родинов); моралне наставлѣня индивида на сповнѣня своих емпиричных завязкох во згодности зоз штандартами означеной сферы чинности.[1]

Представлѣня о совѣсти[едітовати | едітовати жрідло]

На роздѣл од страха (перед авторитетом, каров) и ганьбы (в котрой одбивать ся усвѣдомлѣня индивидом своей неодповѣдности дакоторым принятым нормам), совѣсть выступуе як автономна. Найобще у филозофох совѣсть ся представлять яко «внуторный голос», одличности суть лем в розумѣню жерела того голоса: ци е независимый од «я» индивида, ци то его скрыте «я», ци то его друге «я». В представлѣню Августина иде о голос Бога. Инше крайне представлѣня е материалистично-атеистичне (Карл Маркс), подля котрого совѣсть — не универзалне понятя о добрѣ и злѣ, але функция од политичных поглядох и социалного статуса индивида.[2]

Етимология[едітовати | едітовати жрідло]

В части славянскых языкох и русинскых диалектох совѣсть означать ся лексемов сумлѣня, котра прямо указуе на зачаточну форму з XV. стороча соумнѣние, складену з префикса соу и корѣня мнѣ, што означало «конфронтовати двѣ думкы (мнѣние), думати так ци сяк».[3] Лексема совѣсть прямо походить од старославянского съвѣсть, што е калька з (гр.) συνείδησις, (лат.) conscientia.[4] Во вшиткых припадах иде о конфронтованя двох понять, можностей, выбераня меджи «добром» и «злом».

Жерела и одказы[едітовати | едітовати жрідло]

  • Апресян Р. Г.: Совесть. //Новая философская энциклопедия в четырех томах. Том третий, Н–С — Москва: Мысль, 2010. ISBN 978-2-244-01115-9; Том 3. 692 с. ISBN 978-2-244-01118-0
  • Фасмер, Макс: Этимологический словарь русского языка. В 4 томах. Том 3. — Москва: Прогресс, 1987.
  • Шинкарук В. І. (гол. ред.): Філософський енциклопедичний словник. Інститут філософії ім. Г. С. Сковороди НАНУ. Київ: Абрис, 2002. ISBN 966-531-128-X
  • Krzysztof Saja. Sumienie (по польскы). http://etykapraktyczna.pl/encyklopedia/etyka-ogolna/sumienie.html. Одказ перевіреный 2019-05-26. 
Commons
Вікісклад має мултімедіалны дата на тему:

Референции[едітовати | едітовати жрідло]

  1. Шинкарук В. І., с. 615.
  2. Апресян Р. Г., сс. 585–587.
  3. Krzysztof Saja.
  4. Фасмер М., том 3, с. 705.