Премєр Казахстану
Премєр Казахстану (каз. Қазақстан Республикасының Премьер-Министрі, рос. Премьер-Министр Республики Казахстан) є головов влады і выконуючой моци в Казахстанї.
Премєр стоїть на челї кабінету міністрів, орґанізує ёго роботу і несе одповідность за чінность влады перед презідентом Казахстану і парламентом. Актуалным премєром є од 6. фебруара 2024 Олжас Бектенов.
Поставіня і правомоци
[едітовати | едітовати жрідло]Подля новой Конштітуції Казахстану, котра вступила до платности 1. юлія 2026, є премєр назначеный до функції презідентом републікы зо згодов єднокоморового парламенту – Курултаю (до 1. юлія 2026 ся жадала згода нижнёй коморы колишнёго двойкоморового парламенту – Мажілісу). Політічна сістема Казахстану є сістемов зо силнов презідентьсков моцов, зато є головнов задачов премєра і ёго кабінету рїшіня господарьскых, соціалных і адміністратівных вопросів і стратеґій, покы ключовы політічны рїшіня суть в руках презідента.
К головным правомоцям і функціям премєра належить:
- Орґанізованя і ряджіня роботы влады, роздїлёваня функцій і задач меджі своїх заступцїв (віцепремєрів).
- Предкладаня пропозіцій презідентови тыкаючіх ся штруктуры і персоналного зложіня влады (окрем міністрів загранічных дїл, обороны і внутрїшнїх дїл, котрых назначує прямо презідент).
- Підписованя норматівных актів, наряджінь і узнесїнь влады.
- Заступованя влады в меджінародных одношінях і підписованя меджінародных договорів у рамках своїх правоміць.
- Поданя демісії влады в припадї высловлїня недовіры парламентом або по зволїню нового презідента.
Історія
[едітовати | едітовати жрідло]Функція премєра Казахстану была офіціално зряджена в роцї 1991 по розпадї Совєтьского союзу і выголошіню незалежности Казахстану. Передходцём той функції в періодї Казашской ССР быв председа Рады міністрів (до року 1946 – председа Рады народных комісарів).
Список премєрів од року 1991
[едітовати | едітовати жрідло]| Мено і призвіско | Фотоґрафія | Наступ до функції | Опущіня функції | Політічна партія | Презідент |
|---|---|---|---|---|---|
| Серґей Терещенко | 16. децембра 1991 | 12. октобра 1994 | Незалежный | Нурсултан Назарбаєв | |
| Акежан Кажыгелдін | 12. октобра 1994 | 10. октобра 1997 | ПНЄК | ||
| Нурлан Балгымбаєв | 10. октобра 1997 | 1. октобра 1999 | ПНЄК | ||
| Касым-Жомарт Токаєв | 1. октобра 1999 | 28. януара 2002 | Нур Отан | ||
| Імангалі Тасмагамбетов | 28. януара 2002 | 11. юнія 2003 | Нур Отан | ||
| Даніал Ахметов | 11. юнія 2003 | 10. януара 2007 | Нур Отан | ||
| Карім Масімов (1. функчный період) | 10. януара 2007 | 24. септембра 2012 | Нур Отан | ||
| Серік Ахметов | 24. септембра 2012 | 2. апріля 2014 | Нур Отан | ||
| Карім Масімов (2. функчный період) | 2. апріля 2014 | 8. септембра 2016 | Нур Отан | ||
| Бакытжан Сагынтаєв | 8. септембра 2016 | 21. фебруара 2019 | Нур Отан | ||
| Аскар Мамін | 21. фебруара 2019 | 5. януара 2022 | Нур Отан | Нурсултан Назарбаєв Касым-Жомарт Токаєв | |
| Аліхан Смаїлов | 11. януара 2022 | 5. фебруара 2024 | Аманат | Касым-Жомарт Токаєв | |
| Олжас Бектенов | 6. фебруара 2024 | в функції | Аманат |
Поз. тыж
[едітовати | едітовати жрідло]Жрїдла
[едітовати | едітовати жрідло]- Official site of the Prime Minister of Kazakhstan (по en). https://primeminister.kz/en. [перевірено 2026-07-24].
- Constitution of the Republic of Kazakhstan (по en). Official site of the President of Kazakhstan. https://www.akorda.kz/en/constitution-of-the-republic-of-kazakhstan-50912. [перевірено 2026-07-24].