Перейти до вмісту

Вікіпедія:Інтересне/2026

Зо сторінкы Вікіпедія

Ту є часть архіву статей Інтересне тыждня, обсягуюча статї Інтересне тыждня, публікованы на Головній сторінцї в роцї 2026.

Аж на технічны едітації є недопустне, жебы ся мінив обсяг той сторінкы і їх підсторінок.


30

Вікіпедія:Інтересне/2026/30

29

Амазонка
  • найдовша рїка на світї є Амазонка (на обр.) , котра є єдночасно ай найводнатїша?
  • в старовікім Римі ся звычайна сіль поужывала на выплачованя жолду леґіонарям?
  • на Юпітерї і Сатурнї в атмосферї реґуларно йде додж з діамантів?
  • лїнивцї можуть під водов затримати дых аж на 40 минут?
  • найстаршый захованый ґлобус на світї выробеный в роцї 1492?

28

  • медоносны пчолы меджі собов комунікують з помочі комплікованого „танця“?
  • найглубше солодководне озеро на планетї є Байкал, котрого глубка досягує 1642 метрів?
  • перша компютерова мыш мала деревяне тїло і лем єдну ґомбічку?
  • бананы суть з ботанічного погляду реалны бобулї?
  • сердце синёго кіта є таке велике, же чоловік бы міг переплавати ёго артеріями?

27

1. юла 2026 в Загоню, мадярском побратимском мѣстѣ Чопа, отворили памятник Едмундови Егану, яко подарунок од Федора Шандора, посла Украины в Мадярщинѣ; на церемонии были Almqvist Ragnar, ирскый посол в Мадярщинѣ, Helmeczi László, мер Загоня, автор памятника, украинскый скулптор Роман Мурник, члены дипломатичного корпуса и многочислены покликаны гостѣ[1]

26

  • в середнёвікій Европі найцїннїшы рукописны книгы часто приковали к поліцям ланцами через охрану перед крадежов?
  • постава Торіел з гры „Undertale“ была створена як пародія на дуже старостливых помічных ґероїв з відеогер?
  • про добрый уроджай трускавкы одроды „Сенґа Сенґана“ є потребно окреме інтензівно заводнёваня?
  • першы бездротовы компютерны слухатка ся обявили на рынку уж в роцї 2000?
  • пряшівска норма русиньского языка є єднов з многых офіціално кодіфікованых норм того языка?

25

  • перша змінка о Руси в старых лїтописах походить з року 862?
  • в грї „Minecraft“ знамы монштры кріперы взникли трафунково, через хыбу в кодї моделу паця?
  • обычайный деревяный попіль є вынятковым природным гноївом про трускавкы?
  • значка компютерів „VAIO“ є скорочінём про Video Audio Integrated Operation?
  • кіріліця мала спочатку 43 буквы, што є в значній мірї веце як сучасны славяньскы алфавіты?

24

  • середнёвічны рыцарї мали на своїх тяжкых бырнїнях шпеціално гакы на підпераня копії?
  • цїлу музику к знамій грї „Undertale“ зложыв єй вывоярь Тобі Фокс сам?
  • на каждім класї кендеріцї росте всягды вылучно парне чісло рядів зерн?
  • першы компютеровы мышы мали декель выробеный з обычайного дерева?
  • фестівал културы Русинів-Українцїв у Свіднику пише свою історію од року 1972?

23

  • в Кієвскій Руси ся міць часто наслїдовала зо старшого брата на молодшого, і не з отця на сына?
  • першу верзію популарной гры „Minecraft“ вывинули лем за шість днїв?
  • трускавкы одроды „Брілла“ можуть приносити стабілный уроджай ай в холодну і доджову погоду?
  • першый переносный компютер на світї важив майже 11 кілоґрам?
  • Карпатьска Русь історічно загортать теріторії многых сучасных европскых штатів?

22

Вікіпедія:Інтересне/2026/22

21

Вікіпедія:Інтересне/2026/21

20

  • Святослав ся став першым пановником кієвской дінастії, котрый мав чісто славяньске мено, на роздїл од своїх шкандінавскых переходцїв Руріка, Олеґа і Іґора?
  • перед зачатком воєньского тяжіня князя нїґда не атаковав несподївано, але всягды варовав неприятелїв славнов фразов з рыцарьского кодексу чести „Ідем на вас“?
  • подля опису візантійского кронікаря Лева Діакона мав князь голу голову із єдным довгым прамінём волосів, густы баюсы і в уху злату завушніцю із двома перлами і рубіном?
  • Святослав вів вынятково аскетічный способ жывота, одмітав станы і котлы на выправах, спав на кіньскій філцї зо сїдлом під головов і їв мясо смажене прямо на углю?
  • по смерти при Днїпровскых порогах племінный хан Куря нарядив выробити з ёго позлаченого черепа чашу на гостины, жебы перевзяв силу і мужность славного вояка?

19

Рукавова нашывка дівізії „РОА“ і рукавовый знак дівізії „Галіч“
  • Російска ослободительна армада (РОА):
    • до конця року 1944 не екзістовала жадна єднотна РОА – Німцї просто выдавали выложкы із тов скорочінов розлічным російскым баталіоном?
    • свій найуспішнїшый і найзнамішый бой Власовцї (1. дівізія РОА) звели в маї 1945, кедь підпорили Чехів в Пражскім повстаню проти націстів?
    • по войнї США і Велика Брітанія в згодї із Ялтіньскыма догодами ґвалтовно выдали векшыну вояків РОА Совєтьскому союзу, де їх чекали поправы або ҐУЛАҐ?
  • Дівізія „Галіч“:
    • дівізія належила к фронтовым єдиніцям, не к елітным націстічным єдиніцям, прото намісто традічных руновых блисків носили єй боёвници на ґалїровых выложках галічского лева?
    • в апрілї 1945 дівізія выступила з нїмецькых озброєных сил і стала ся 1. україньсков дівізіёв Україньской народной армады, причім зложыла присягу україньскому народу?
    • векшына вояків дивізії ся уникнуло репатріації до СССР по тім, што ся здали Брітам. Захранило їх то, же до року 1939 мали польске обчанство, а не обчанство Совєтьского союзу?

18

Прінцезна Алжбета в Помочній теріторіалній службі, апріль 1945
Прінцезна Алжбета в Помочній теріторіалній службі, апріль 1945
  • в польській армадї офіціално служыв медвідь Войтек, котрый здобыв шаржу десятника?
  • будуча кралёвна Алжбета II. почас войны працювала як механік і шоферка ладункового авта?
  • напой „Fanta“ быв вынайдженый в Нїмецьку як нагорода за недостаткову „Coca-Cola“?
  • США створили „фіктівну армаду“ з надувных танків, жебы заплетив неприятеля?
  • Японцї выпущали через океан вздухолодї з бомбами, котры досягли берегы Америкы?
  • голандьска лодь уникла перед неприятелём тым, же ся замасковала як тропічный остров?

17

Брітаньскы і нїмецькы вояци в невтралній области почас різдвяного примірїня
Брітаньскы і нїмецькы вояци в невтралній области почас різдвяного примірїня
  • Французы поставили з дерева гамішный Паріж, жебы окламали нїмецькых пілотів?
  • брітаньскы і нїмецькы вояци вєдно грали фотбал на Різдво в роцї 1914?
  • понятя „танк“ хосновали на замаскованя технікы під цістернами на воду?
  • наймолодшому участникови войны, котрый офіціално служыв в брітаньскій армадї, было лем 12 років?
  • Голуб Шер Амі захранив 194 вояків, кедь доручів справу непозераючі на тяжкы зранїня?

16

Ковбой в роцї 1887
Ковбой в роцї 1887
  • реалны ковбої звычайно не носили капелюхы зо шырокыма дашками тіпу „стетсон“, але обычайны тверды капелюхы, протоже тоты ся при силнім вітрї не лїтали з головы?
  • славный бандіта Біллі Кід в реалности не быв лївак, але тота представа взникла через глядилове перевернутя фотоґрафії при вывойцї?
  • векшына міст на Дикім западї мала такы строгы законы о контролї збрани, же навщівници мусили передати свої револверы шеріфови одразу по приходї?
  • верблюды были колись частёв експеріменталного збору америцькой армады на югозападї і дакотры з них блудили десятьроча по пущах Арізоны по тім, што їх выпустили на слободу?
  • ружова фарба была офіціалнов фарбов уніформы славной детектівной аґентуры Пінкертон, котра ловила преступників по цїлім Западї?
  • леґендарный маршал Ваятт Ерп за цїлый жывот не дістав ани єдно зранїня, непозераючі на участи в десятках перестрїлок?
  • першым „дикым“ містом, котре завело волебне право про жены, быв Ваёмінґ уж в роцї 1869 – довго перед векшынов выходных штатів?
  • ковбої ся зрїдка запоёвали до дуелів „єден на єдного“ серед уліцї і векшына умерти в тых часах была способена карамболами з конями або хворотами?

15

„Грамати́чно изка̂занје об ру́ском јези́ку“ Юрая Кріжаніча, перша меджіславяньска ґраматіка з року 1665
„Грамати́чно изка̂занје об ру́ском јези́ку“ Юрая Кріжаніча, перша меджіславяньска ґраматіка з року 1665
  • сьте уж способны порозуміти 80–90% слов меджіславяньского языка без жадных штудій, кедьже мають сполочный корїнь з русиньскым языком?
  • тот штучный язык звучіть в знамій драмі „Малёваный птах“, жебы ся сюжет філму незвязав на жадну конкретну реалну країну?
  • меджіславяньскым языком ся дає писати як кіріліцёв, так ай латиніков, жебы го хоснователї розлічных языків могли таксамо комфортно чітати?
  • ґраматіка того языка заховала про нас звычайны пады і роды, але єдночасно є цалком позбавлена будьякых нелоґічных вынятків?
  • сучасный штандарт меджіславяньского языка быв в роцї 2017 вєдно створеный голандьскым лінґвістом і чеськым проґраматор?
  • тот унікатный вытвор уможнює без перекладателя порозуміти сі з будьякым Славяном, чім споює публіку веце як 300 міліонів людей?

14

Царёва ратіфікація контракту о купі Аляшкы
Царёва ратіфікація контракту о купі Аляшкы
  • назва понедїлька в многых языках (Monday, Montag) дословно значіть „День Місяця“? Стары Ґерманцї святковали тот день богынї Мані.
  • Наполеон Бонапарт раз програв битку... з зайцями? Орґанізовали про нёго лов, але тісячі зайцїв намісто утїканю атаковали на імператора і тот мусив уступити.
  • в 30. роках 19. стороча ся кечуп продавав в лїкарнях як лїк на жалудочны тяжкости? В формі таблеткы го пропаґовав лїкар Джон Кук.
  • Юрій Ґаґарін ся в роцї 1961 став першым чоловіком в козмосї, але не пристав во внутрї капсулї? Во вышцї 7 км ся катапултовав і зоступив на падаку.
  • найуспішнїшым піратом в історії была жена – Ченґ Ші? Велила флотілов з 1800 лодями і 80 000 наморниками і недоказала ю поразити ани чіньска влада.
  • в роках 1912 аж 1948 ся на олімпійскых грах удїлёвали медайлы за уменя? Архітекторы, умелцї і музиканты змагали o золото на єднакій уровни як атлеты.
  • США купили Аляшку од Руська в роцї 1867 лем за 7,2 міліона доларів? То є приближно 5 центів за гектар – єден з найвыгоднїшых контрактів в історії.

13

Вікіпедія:Інтересне/2026/13

12

Вікіпедія:Інтересне/2026/12

11

Вікіпедія:Інтересне/2026/11

10

Кінґ Конґ
Кінґ Конґ
  • 2. марца 1933 мала в Ню Йорку премєру леґендарна знимка „Кінґ Конґ“ а в тій добі то быв неправдоподобный перелом в области шпеціалных ефектів?
  • 3. марца 1923 вышов в США перше чісло култового часопісу „TIME“? Ёго копертку здобив портрет політіка Джозефа Кеннона?
  • 4. марца 1877 америцькый вынаходник Еміл Берлінер створив першый угликовый мікрофон і без того вынаходу бы розвой телефонів не быв можный?
  • 5. марца 1946 Вінстон Черчілл высловив свій славный прояв в Фултонї а якраз там по першыраз вжыв термін „желїзна опона“, што было формалным зачатком холодной войны?
  • 6. марца 1899 нїмецькый хемік Фелікс Гоффманн (сполочность Bayer) здобыв патент на аспіпін і глядав лїк про свого отця, котрый терпів ревматізмом?
  • 7. марца 1876 Александер Ґрагам Белл здобыв патент на вынаход телефону а інтересне є, же іншый вынаходник, Ілайша Ґрей, запізнив з поданём подобной патентовой приглашкы лем на дві годины?

09

Вікіпедія:Інтересне/2026/09

08

Вікіпедія:Інтересне/2026/08

07

Вікіпедія:Інтересне/2026/07

06

Вікіпедія:Інтересне/2026/06

05

Вікіпедія:Інтересне/2026/05

04

Вікіпедія:Інтересне/2026/04

03

Вікіпедія:Інтересне/2026/03

02

Вікіпедія:Інтересне/2026/02

01

Вікіпедія:Інтересне/2026/01

  1. https://www.facebook.com/ukr.gc.hun/posts/pfbid0NBrxVso2Xgd74Um4RPWWuMnyqH3QaaJLWzteAXLBW4jBUKXxcSbvRK9UZj7UAHKcl